Gỡ “nút thắt” kỹ thuật trong sản xuất sầu riêng
Ngày 17/4, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật TP Cần Thơ phối hợp UBND xã Trường Thành tổ chức lớp tập huấn “Quản lý dịch hại tổng hợp (IPHM) trên cây ăn quả và triển khai mô hình VietGAP trên cây sầu riêng” tại Tổ hợp tác làm vườn 30/4. Hoạt động nhằm trang bị kiến thức thực tiễn, giúp nông dân chuyển đổi phương thức sản xuất theo hướng hiện đại, an toàn và bền vững.
Theo Trần Thị Thiên Thư, Bí thư Đảng ủy xã Trường Thành, tổ chức tập huấn IPHM và triển khai mô hình VietGAP không chỉ giúp nâng cao kiến thức cho nông dân mà còn tạo nền tảng quan trọng để phát triển ngành hàng sầu riêng theo hướng bền vững. Ảnh: Lê Hoàng Vũ.
Phát biểu tại lễ khai giảng, ông Lê Tấn Thiện, Phó Chủ tịch UBND xã Trường Thành cho biết, địa phương có thế mạnh phát triển kinh tế vườn với tổng diện tích hơn 2.279 ha, trong đó sầu riêng chiếm hơn 1.678 ha và được xác định là cây trồng chủ lực. Hiện có gần 900 ha đang cho trái ổn định, phần còn lại là diện tích trồng mới.
Tuy nhiên, theo ông Thiện, khó khăn lớn nhất hiện nay là phần lớn nông dân vẫn sản xuất dựa trên kinh nghiệm truyền thống, thiếu kiến thức bài bản về kỹ thuật canh tác. Việc chưa tuân thủ quy trình sản xuất an toàn dẫn đến chất lượng sản phẩm chưa đồng đều, khó đáp ứng yêu cầu thị trường, đặc biệt là thị trường xuất khẩu.
Chính vì vậy, việc tổ chức lớp tập huấn IPHM và triển khai mô hình VietGAP là rất cần thiết và kịp thời, góp phần tháo gỡ những hạn chế trong sản xuất hiện nay.
Theo Ban tổ chức, chương trình tập huấn tập trung vào các nội dung chính như: trang bị kiến thức quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp (IPHM), hướng dẫn quy trình kỹ thuật trồng và chăm sóc sầu riêng theo tiêu chuẩn VietGAP, kết hợp giữa lý thuyết và thực hành tại mô hình. Sau khóa học, học viên sẽ được cấp chứng nhận VietGAP và tham gia hội thảo đầu bờ để đánh giá hiệu quả mô hình.
Tập huấn IPHM nhằm trang bị kiến thức thực tiễn, giúp nông dân chuyển đổi phương thức sản xuất theo hướng hiện đại, an toàn và bền vững. Ảnh: Lê Hoàng Vũ.
Đáng chú ý, lớp tập huấn còn hướng đến thay đổi tư duy sản xuất của nông dân, từ nhỏ lẻ, manh mún sang sản xuất hàng hóa quy mô lớn, đáp ứng tiêu chuẩn an toàn và truy xuất nguồn gốc.
Hướng đến sản xuất bền vững, nâng cao giá trị trái cây
Ông Thái Thanh Tân, Chi cục Phó Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật TP Cần Thơ cho biết, toàn thành phố hiện có hơn 102.000 ha cây ăn trái, sản lượng đạt khoảng 1,15 triệu tấn mỗi năm. Các loại cây chủ lực gồm mít, chuối, sầu riêng, xoài, nhãn… chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu sản xuất.
Trong bối cảnh yêu cầu thị trường ngày càng cao, việc áp dụng IPHM gắn với tiêu chuẩn VietGAP được xem là giải pháp quan trọng để nâng cao năng lực sản xuất, giảm chi phí đầu vào và hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.
Trường Thành có thế mạnh phát triển kinh tế vườn với tổng diện tích hơn 2.279 ha, trong đó sầu riêng chiếm hơn 1.678 ha và được xác định là cây trồng chủ lực. Ảnh: Lê Hoàng Vũ.
Thực tế cho thấy, mô hình IPHM kết hợp VietGAP giúp tăng năng suất, chất lượng từ 15–20%, đồng thời bảo vệ môi trường, sức khỏe người sản xuất và người tiêu dùng, đáp ứng yêu cầu xuất khẩu.
Thời gian qua, ngành nông nghiệp TP Cần Thơ đã đẩy mạnh chuyển giao kỹ thuật IPHM cho nông dân, tập trung vào các loại cây ăn trái chủ lực. Đồng thời, hỗ trợ các tổ hợp tác, HTX xây dựng vùng sản xuất đạt chuẩn VietGAP, góp phần nâng cao giá trị ngành hàng.
Theo ông Tân, việc tổ chức tập huấn IPHM và triển khai mô hình VietGAP không chỉ giúp nâng cao kiến thức cho nông dân mà còn tạo nền tảng quan trọng để phát triển ngành hàng sầu riêng theo hướng bền vững. Đây là bước đi cần thiết để nông nghiệp TP Cần Thơ thích ứng với biến đổi khí hậu, nâng cao chất lượng và từng bước chinh phục thị trường xuất khẩu.
Tại xã Trường Thành, mô hình sầu riêng VietGAP được triển khai với diện tích 20 ha tại Tổ hợp tác làm vườn 30/4. Đây được xem là mô hình điểm để nhân rộng trong thời gian tới.
Ông Phan Hoàng Ba, Tổ phó Tổ hợp tác cho biết, từ khi thành lập năm 2021 với 8 thành viên và 4,7 ha, đến nay tổ đã phát triển lên 22 thành viên với diện tích hơn 33 ha. Cây sầu riêng đang trở thành nguồn thu nhập chính, giúp nhiều hộ vươn lên khá giả.
“Tham gia tập huấn, bà con được hướng dẫn kỹ hơn về quy trình chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh và ghi chép nhật ký sản xuất. Điều này rất quan trọng để nâng cao chất lượng trái và dễ dàng tiêu thụ”, ông Ba chia sẻ.
Mô hình IPHM kết hợp VietGAP giúp tăng năng suất sầu riêng, chất lượng từ 15–20%, đồng thời bảo vệ môi trường, sức khỏe người sản xuất và người tiêu dùng, đáp ứng yêu cầu xuất khẩu. Ảnh: Lê Hoàng Vũ.
Không “ngủ quên trên lợi thế”
Theo bà Trần Thị Thiên Thư, Bí thư Đảng ủy xã Trường Thành, toàn xã hiện có khoảng 2.000 ha sầu riêng, trong đó khoảng 1.700 ha đang cho trái. Đây là cây trồng mang lại giá trị kinh tế cao so với nhiều loại cây khác, giúp nhiều hộ nông dân cải thiện thu nhập, thậm chí vươn lên làm giàu.
Tuy nhiên, bà Thư cũng thẳng thắn nhìn nhận, sản xuất sầu riêng đang đối mặt với nhiều rủi ro, từ biến động giá cả đến yêu cầu khắt khe của thị trường.
“Chúng ta không thể ‘ngủ quên trên chiến thắng’. Nếu không có định hướng và giải pháp phù hợp, nông dân sẽ gặp nhiều khó khăn, nhất là khi chi phí đầu tư cho sầu riêng rất lớn”, bà Thư nhấn mạnh.
Theo bà Thư, trong bối cảnh giá sầu riêng có xu hướng biến động, việc tuân thủ quy trình sản xuất an toàn, ghi chép nhật ký đầy đủ và áp dụng tiêu chuẩn VietGAP là yếu tố then chốt để nâng cao khả năng cạnh tranh.
Đáng chú ý, lớp tập huấn còn hướng đến thay đổi tư duy sản xuất của nông dân, từ nhỏ lẻ, manh mún sang sản xuất hàng hóa quy mô lớn, đáp ứng tiêu chuẩn an toàn và truy xuất nguồn gốc. Ảnh: Lê Hoàng Vũ.
Bên cạnh đó, địa phương đang xây dựng đề án phát triển thương hiệu sầu riêng Trường Thành và trong năm 2026 này địa phương sẽ tổ chức lễ hội sầu riêng nhằm quảng bá sản phẩm, đồng thời thu hút doanh nghiệp đến liên kết tiêu thụ xuất khẩu.
